Chociaż UDP nie gwarantuje dostarczenia informacji, a także nie kontroluje transmisji, tak jak TCP, jest uważany za doskonały protokół dla aplikacji, tolerujących małe straty danych. Porcje danych, przenoszonych przez UDP są nazywane datagramami. Datagramy są transportowane wg. zasady dostępnych możliwości. Przykładami aplikacji, korzystającymi z UDP jest DNS, strumieniowanie obrazu i dźwięku, a także VoIP.

Jednym z najważniejszych wymagań, podczas przesyłania obrazu i dźwięku "live" jest szybki transfer danych. Aplikacje obsługujące rozmowy dźwiękowe czy video tolerują małe straty danych z minimalnym (a czasami niezauważalnym) wpływem na komunikację, a zatem UDP jest dla nich dobrym rozwiązaniem.

UDP jest protokołem bezpołączeniowym, a to oznacza, że ani źródło, ani cel nie są zobligowane do śledzenia stanu sesji (często aplikacje, wykorzystujące UDP zawierają własne mechanizmy do kontroli poprawności otrzymanych danych). Jak przedstawiono na rysunku, UDP nie odpowiada za niezawodność i kontrolę przepływu informacji. Może się zdarzyć, że dane zostaną utracone lub przesłane poza kolejnością. Jeżeli wymagana jest kontrola transmisji, kiedy używany jest UDP, muszą ją wykonać aplikacje.